Ζωή Κατζαγιαννάκη, Λονδίνο

Το κόμμα του Νάιτζελ Φάρατζ πρώτο στα αγγλικά δημοτικά συμβούλια της χώρας και δεύτερο στις βουλές Σκωτίας και Ουαλίας. Ο Στάρμερ δηλώνει ότι «δεν πάει πουθενά» παρά την ήττα, αλλά είναι όντως στο χέρι του να αποφασίσει;

Η πολιτική εικόνα της Μεγάλης Βρετανίας μεταβάλλεται: κλίνει... επί δεξιά, προς την Ακροδεξιά, ακολουθώντας ένα «ρεύμα» που παρατηρείται συνολικά στις ευρωπαϊκές χώρες. Είχε γίνει αισθητό από τις πολυάριθμες δημοσκοπήσεις των τελευταίων μηνών, αλλά και από μικρές εμβόλιμες εκλογικές διαδικασίες. Τώρα όμως, με τις τοπικές εκλογές που διεξήχθησαν σε Αγγλία και τις βουλευτικές σε Σκωτία και Ουαλία, έγινε πλέον βεβαιότητα.
Περισσότερα από 130 δημοτικά συμβούλια έχουν καταμετρήσει τις ψήφους τους, από τα συνολικά 136, ενώ σε Σκωτία και Ουαλία έχει ολοκληρωθεί πλήρως η διαδικασία. Αποτέλεσμα; Το Reform UK του Νάιτζελ Φάρατζ, έρχεται πρώτο σε Αγγλία και δεύτερο στα άλλα δύο έθνη. Από την άλλη, τα μέχρι πρότινος δύο μεγαλύτερα κόμματα της χώρας, των Εργατικών και των Συντηρητικών, καταρρακώνονται.

Διχασμό επισημαίνουν πολιτικοί αναλυτές

Οι Συντηρητικοί γίνονται πλέον τέταρτο κόμμα μετά τις επιπλέον απώλειες, το δε κυβερνών Εργατικό κόμμα χάνει περισσότερες από 1400 θέσεις στα αγγλικά δημοτικά συμβούλια, αλλά και την ηγεσία της Ουαλίας.
Είναι χαρακτηριστικό ότι, για πρώτη φορά το ουαλικό έθνος ανέδειξε πρώτο το κόμμα της ανεξαρτητοποίησης Plaid Cymru, γυρνώντας την πλάτη στους Εργατικούς μετά από 104 χρόνια νικών σε οποιαδήποτε μεγάλη εκλογική διαδικασία. Έτσι η βουλή Sennedd διαμορφώνεται ως εξής: με 43 έδρες για το Plaid Cymru, 34 για το Reform UK, 9 για το Εργατικό κόμμα χωρίς καν η τέως πρωθυπουργός της χώρας να διατηρεί την έδρα της, 7 για τους Τόρις, δύο για τους Πράσινους και μόλις μία για τους Φιλελεύθερους.
 
Στη Σκωτία επικράτησε για ακόμα μία φορά το Εθνικό Σκωτικό Κόμμα (SNP) το οποίο επίσης επιθυμεί την ανεξαρτητοποίηση, χωρίς να καταφέρει πάντως να επιτύχει αυτοδυναμία. Έτσι το Holyrood θα αποτελείται από: 58 έδρες για το SNP, 17 για το Reform, 17 για τους Εργατικούς, 15 για τους Πράσινους της Σκωτίας, 12 για τους Τόρις και 10 για τους Φιλελεύθερους.
Ο εκπρόσωπος τύπου του Reform UK, Ζία Γιουσούφ έκανε λόγο για «ιστορικά» αποτελέσματα, τόσο για την χώρα όσο και για το κόμμα, ενώ πρόσθεσε ότι είναι ένα «μεγάλο βήμα μπροστά για να κάνουμε τον Φάρατζ πρωθυπουργό μας». Υπενθυμίζεται, ότι το κόμμα του ανθρώπου που θεωρούταν κάποτε πολιτική καρικατούρα της Βρετανίας, δημιουργήθηκε λίγο πριν τις εθνικές εκλογές του 2024 κερδίζοντας μόλις δύο βουλευτικές θέσεις και είναι γνωστό για τις ακροδεξιές του απόψεις, βάζοντας το μεταναστευτικό ζήτημα στην βασική πολιτική του ατζέντα.

Θα μείνει ή θα φύγει ο Στάρμερ;

 
Από τα πρώτα κιόλας αποτελέσματα, το μήνυμα ήταν σαφές για την κυβέρνηση. Έχασε πατροπαράδοτες θέσεις για το κόμμα και αρκετούς «συμμάχους». Ο Βρετανός πρωθυπουργός σερ Κιρ Στάρμερ σχεδόν βιάστηκε να δηλώσει: «είναι ξεκάθαρο ότι πρόκειται για πολύ δύσκολα αποτελέσματα (…) δεν πρόκειται όμως να δραπετεύσω από τις προκλήσεις που πρέπει να αντιμετωπιστούν και που αρχικά εκλέχθηκα για να αντιμετωπίσω και να βυθίσω τη χώρα στο χάος». Η μεγάλη ερώτηση ξεπροβάλει από μόνη της: πόσο θα αντέξει στην ηγεσία; Είναι όντως στο χέρι του να αποφασίσει αν θα μείνει σε αυτή;
Κάποιες φωνές ζητούν ήδη την παραίτησή του, όμως η μεγαλύτερη μερίδα του κόμματος παραμένει, τουλάχιστον για την ώρα, πιο συγκρατημένη στις δηλώσεις της. Κοινό σημείο όλων: η ανάγκη για αλλαγή.

Από σήμερα κιόλας, ο Στάρμερ κάλεσε στην Ντάουνινγκ Στριτ τον Γκόρντον Μπράουν, πρώην πρωθυπουργό της χώρας και ιστορική μορφή για το κόμμα, ώστε να τον διορίσει ως ειδικό απεσταλμένο της Βρετανίας στο παγκόσμιο οικονομικό σκηνικό. Τη Δευτέρα, αναμένεται να εξαγγείλει τα επόμενα βήματα της νέας κατεύθυνσης που θα λάβει η κυβέρνηση αν και ο κόσμος αποδεδειγμένα πια δεν φαίνεται πως θα ικανοποιηθεί με πολιτικά τσιτάτα.

ΠΗΓΗ: DW