Του Σωτήρη Σιδέρη 

Μετά από έντονες παρεμβάσεις του ΝΑΤΟ και μεγάλων χωρών της ΕΕ, η Τουρκία φαίνεται  ότι αναδιπλώθηκε ως προς τον χρόνο ψήφισης του νόμου που  θα θεσμοθετεί το δόγμα της Γαλάζιας Πατρίδας. Το θέμα είναι αν αυτή η παρέμβαση οδηγήσει σε έναν νέο και εντατικό γύρω ελληνοτουρκικών συνομιλιών ή απλά θα υπάρξει μια μικρή αναβολή στην επιστροφή της έντασης. Στόχος της πρωτοβουλίας είναι, να μην διασαλευθεί το κλίμα ενόψει της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ στην Αττάλεια στις 7 -8 Ιουλίου. Μια πρώτη εικόνα θα έχουμε την Τετάρτη 10 Ιουνίου , οπότε αναμένεται να πραγματοποιηθεί συνάντηση των ΥΠΕΞ Γεραπετρίτη  -Φιντάν, η πρώτη μετά τις ανακοινώσεις της Τουρκίας.  Αν γίνει, πιθανόν να οδηγήσει σε μια συνάντηση κορυφής Μητσοτάκη -Ερντογάν στην Αττάλεια.
Πολλές ευρωπαικές χώρες, αλλά κυρίως στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, εκφράζουν έντονες αντιδράσεις στο ενδεχόμενο μιας νέας ελληνοτουρκικής κρίσης που θα βύθιζε ακόμη περισσότερο το κύρος και τον ρόλο της Συμμαχίας εν μέσω πολέμων και κρίσης στις σχέσεις Ευρώπης -ΗΠΑ.

Η συνάντηση των ΥΠΕΞ αναμένεται να πραγματοποιηθεί στο περιθώριο της της Συνόδου Κορυφής και της υπουργικής συνάντησης της Διαδικασίας Συνεργασίας της Νοτιοανατολικής Ευρώπης (SEECP) στη Σόφια. Η συνάντηση δεν έχει οριστικοποιηθεί, αλλά εργάζονται πολλές πρεσβείες για την διεξαγωγή της.
Η εν λόγω σύνοδος είναι πολύ σημαντική για τα βαλκάνια, καθώς βρίσκεται σε εξέλιξη γερμανογαλλική πρωτοβουολία  για σταδιακή ένταξη των Δυτικών Βαλκανίων στην ΕΕ. Το πρώτο βήμα για να δοθεί η ώθηση, πρώτα στο Μαυροβούνιο και μετά στην Αλβανία θα γίνει στη Σόφια, αλλά η μεγάλη ατζέντα θα περάσει στην ελληνική προεδρία το δεύτερο εξάμηνο του 2027.

Διάλογος ή κρίση;

Η υπερφορτωμένη ατζέντα Ελλάδας -Τουρκίας έρχεται σε μια περίοδο που εντός της ΕΕ και στις σχέσεις Ευρώπης -ΗΠΑ, επικρατεί η αγωνία για το μέλλον και η καχυποψία. Πολλοί πιστεύουν ότι ο πρόεδρος Τραμπ έχει μια ευκαιρία στην σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Αττάλεια, να δώσει μια διέξοδο. Ωστόσο οι πλέον αξιόπιστοι αναλυτές θεωρούν παρακινδυνευμένη κάθε πρόβλεψη. Και αν ήθελαν να κάνουν κάποια πρόβλεψη, αυτή θα ήταν αρνητική.
Ως προς τα ελληνοτουρκικά, ούτε η ΕΕ, ούτε ο Τραμπ κυρίως θα ήθελαν να χαλάσει η φιέστα του ΝΑΤΟ. Και όχι μόνο η φιέστα, αλλά και να απειληθεί η ίδια η ύπαρξη του ΝΑΤΟ αν η σύνοδος κορυφής πραγματοποιηθεί σε συνθήκες έντασης στο Αιγαίο..
Το βέβαιο είναι ότι σε πρώτη φάση η Τουρκία θέλει μεν να αναβάλλει την ψήφιση του νόμου και να επιβάλλει τις θέσεις της στο πλαίσιο ενός διαλόγου. Δεν είναι σαφές αυτή την στιγμή ποιούς συμβιβασμούς θα μπορούσε να κάνει η Τουρκία, καθώς η υπερφόρτωση της αναθεωρητικής ατζέντας έχει θολώσει τις κόκκινες γραμμές. Γνωρίζαμε μέχρι τώρα ότι κόκκινη γραμμή είναι η επέκταση των χωρικών υδάτων της Ελλάδας, τώρα όμως είναι ο άξονας με το Ισραήλ και την Κύπρο, ενώ προσέρχεται και η Ινδία, ο χωροταξικός σχεδιασμός και φυσικά οι οριοθετήσεις σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο.