Του Σωτήρη Σιδέρη

Έχουν πυκνώσει επικίνδυνα οι επιθετικές αναφορές κορυφαίων Τούρκων αξιωματούχων κατά της Ελλάδας και όλα δείχνουν ότι μπαίνουμε σε νέα επικίνδυνη φάση. Ο υπουργός Άμυνας Χουλουσί  Ακάρ με δηλώσεις στα όρια της φαιδρότητας για τους  στρατιώτες του που μπορούν να φθάσουν κολυμπώντας στο Καστελλόριζο, ο εταίρος του Ερντογάν  εθνικιστής  Ντεβλέτ Μπαχτσελί, άλλοι υπουργοί και σύμβουλοι συνωστίζονται στα τουρκικά ΜΜΕ για να επιδείξουν τον πατριωτισμό τους, απειλώντας ανοιχτά την Ελλάδα με πόλεμο . Συντηρούν εδώ και αρκετό διάστημα στο προσκήνιο το ζήτημα της κυριαρχίας μεγάλων νησιών του Ανατολικού Αιγαίου θέτοντας στην Αθήνα το δίλημμα, αποστρατιωτικοποίηση ή αμφισβήτηση κυριαρχίας.  Το πρόβλημα φυσικά δεν είναι νομικό, είναι πολιτικό. Το κλίμα στην Άγκυρα χαρακτηρίζεται από ένα εθνικιστικό ντελίριο που υποκινείται από τον Ερντογάν. Η ελληνική κυβέρνηση είναι σχεδόν άβουλη και άπραγη. Βλέπει ότι έρχεται μια νέα κρίση, ίσως στο τέλος του μήνα με την επέτειο της κρίσης των Ιμίων και παρατηρεί χωρίς να αντιδρά.

Ο χρόνος του Ερντογάν

Όπως όλα δείχνουν η Τουρκία για μια ακόμη φορά δείχνει τις προθέσεις της. Πάντα προετοιμάζει το κλίμα όταν θέλει να αλλάξει επίπεδο αντιπαράθεσης. Οξύνει με δηλώσεις , θέτει επιτακτικά την ατζέντα, εκτοξεύει απειλές, πιέζει και κάνει ψυχολογικό πόλεμο, ειρωνεύεται όλο  και πιο συχνά τις δυνατότητες της Ελλάδας να αντιπαρατεθεί μαζί της. Το τελευταίο διάστημα γίνεται όλο και πιο φανερό, ότι ο Ερντογάν βρίσκεται υπό πολλαπλές πιέσεις και όλο το σύστημα πιέζεται στην οικονομία και στην εξωτερική της πολιτική. Ταυτόχρονα όμως γίνεται φανερό ότι το 2022 ίσως να είναι η καταληκτική χρονιά μιας μεγάλης πορείας του Τούρκου προέδρου που άλλαξε την Τουρκία και δίκαια συγκρίνεται με τον Κεμάλ Ατατούρκ. Ο χρόνος όμως δεν είναι απεριόριστος και για τον Ερντογάν. Προφανώς ο Τούρκος πρόεδρος θέλει να κλείσει τις εκκρεμότητες με την Ελλάδα ώστε το 2023, εκατό χρόνια από την ίδρυση της σύγχρονης Τουρκίας να παραδώσει μια μεγαλύτερη και ισχυρότερη χώρα που μάλιστα θα έχει κουρελιάσει και την συνθήκη της Λωζάννης , εκατό χρόνια από την υπογραφή της.  

Στην Αθήνα επικρατεί ανησυχία. Η ανησυχία είναι περισσότερο έκδηλη εκτός κυβέρνησης παρά εντός. Το Μέγαρο Μαξίμου επικεντρωμένο στην πανδημία και εκεί με λάθος τρόπο δέχεται ασφυκτική πίεση και αμφισβήτηση όσο ποτέ άλλοτε. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δείχνει ανίκανος να διαχειριστεί την υγειονομική κρίση  και δείχνει εντελώς αποσυντονισμένος . Πρόσθετος χρόνος για τα ελληνοτουρκικά και την διεθνή κινητοποίηση της χώρας δεν φαίνεται να υπάρχει. Ο ΥΠΕΞ Νίκος Δένδιας δείχνει εγκλωβισμένος στην ρητορική του και αδυνατεί με την σειρά του να εμφανίσει κάποια νέα ιδέα , μια πρωτοβουλία, κάποια στοιχειώδη αλλά σχεδιασμένη κινητικότητα που να κάνει τη διαφορά σε σχέση με το παρελθόν.

Καθηλωμένη στο παρατηρητήριο...

Συνολικά η κυβέρνηση δείχνει καθηλωμένη. Το επισήμανε σε άρθρο του ο πρώην υφυπουργός Εξωτερικών και στενός φίλος και συνεργάτης του Κώστα Καραμανλή Γ. Βαληνάκης. Ο οποίος εξέφρασε ανησυχία για την στάση της Αθήνας.
Η φετινή επέτειος της κρίσης των Ιμίων -31 Ιανουαρίου 1996—ίσως μας επιφυλάσσει δυσάρεστες εκπλήξεις. Η ημερομηνία αυτή είναι ενδεικτική της έντασης και σίγουρα η Τουρκία θα την εκμεταλλευθεί όσο μπορεί και όσο της επιτρέπει η Ελλάδα. Το βέβαιο είναι ότι η στην Αθήνα εξακολουθούν κάποιοι να απαντούν με νομικά επιχειρήματα στην Τουρκία και στις αμφισβητήσεις της κυριαρχίας των νησιών. Αυτή η εκδοχή είναι δουλειά των νομικών, όχι της κυβέρνησης. Ο πρωθυπουργός, το ΥΠΕΞ και η πολιτική ηγεσία, οφείλουν να επεξεργαστούν πολιτικές και να μην εγκλωβιστούν σε λάθος συζήτηση. Η Τουρκία παίζει με τα νομικά εγχειρίδια και τις συνθήκες για να επιβάλλει την πολιτική της καθώς νομικά ξέρει ότι η θέση της είναι αδύναμη. Είναι βέβαιο κατά την εκτίμησή μας, ότι σύντομα η Τουρκία θα κάνει κινήσεις και στο στρατιωτικό και στο διπλωματικό τομέα.

Υπό αυτό το πρίσμα και λαμβάνοντας υπόψη ότι η αδράνεια δεν είναι πολιτικό σχέδιο. Λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι η κινητικότητα της Τουρκίας βασίζεται σε πολύχρονο σχεδιασμό, μπορούμε να είμαστε δικαιολογημένα ανήσυχοι.