του Σπύρου Σουρμελίδη

Παίζουν την κολοκυθιά με την πρόβλεψη για την ύφεση για να μην πάρουν μέτρα στήριξης της οικονομίας. Με την κρυφή ελπίδα ότι η καθίζηση (ύφεση) της οικονομίας δεν θα είναι τόσο μεγάλη όσο προβλέπει η ΕΕ και άλλοι οργανισμοί.
Και το παιχνίδι της κολοκυθιάς (γιατί να είναι 10% η ύφεση και να μην είναι 5%) δυστυχώς φαίνεται να το παίζει και η Τράπεζα της Ελλάδας, η οποία έχει τις πλέον αισιόδοξες προβλέψεις. Το παιχνίδι της κολοκυθιάς παίζεται και σε ότι αφορά το ύψος της ανεργίας και τον αριθμό των επιχειρήσεων που θα κλείσουν. Αλλά και σε ότι αφορά την ενίσχυση εργαζομένων και μικρομεσαίων.
Την ίδια ώρα οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, η αγορά γενικότερα, περιμένουν βοήθεια. Οι υποσχέσεις αφορούν κυρίως δάνεια (ακόμα και η μετάθεση υποχρεώσεων μετά από τρεις η τέσσερεις μήνες,  είναι  δάνειο), αλλά ακόμα και αυτά οι Τράπεζες δεν θέλουν να τα δώσουν.

Πυροβολούν την αξιοπιστία

Είναι κατανοητό μια κυβέρνηση, όπως και οι ευρωπαϊκοί θεσμοί, να μην θέλει να προκαλέσει πανικό στην αγορά με εκτιμήσεις καταστροφολογικές ή προβλέψεις υπερ-απαισιόδοξες οι οποίες μπορεί και να μην επιβεβαιωθούν. Όμως είναι απολύτως αθέμιτο να προσπαθεί μια κυβέρνηση να υποεκτιμήσει την προβλέψιμη πραγματικότητα. Θίγει βάναυσα την όποια αξιοπιστία οφείλει να έχει και το κράτος και η ΤτΕ και άλλοι θεσμικοί παράγοντες και αυτομάτως οδηγεί σε κακές συμπεριφορές τους παράγοντες της πραγματικής οικονομίας.
Οι εκτιμήσεις του κ. Σταϊκούρα θυμίζουν πράγματι την κολοκυθιά. Σχεδόν κάθε βδομάδα αλλάζει τις εκτιμήσεις του για την ύφεση. Από το θα έχουμε μικρό θετικό πρόσημο στην οικονομία, πήγε στο 0% ανάπτυξη για ν αρχίσει  στην συνέχεια το παιχνίδι, θα έχουμε 1%-3%, θα έχουμε 4%, θα έχουμε 5%-6%, όχι θα έχουμε από 4,7% έως 9%, αλλά μπορεί και να περάσουμε το 10% προς το 13% η ύφεση, για να καταλήξει στο επισημότερο (στο χαρτί που έστειλε στην Κομισιόν) ότι θα έχουμε ύφεση από 4,7% έως 9,7%. Το ωραιότερο όμως είναι ότι ο πρωθυπουργός είπε (στο CNN) ότι προβλέπει ύφεση γύρω στο 10%.
Όμως ο διοικητής της ΤτΕ Γ. Στουρνάρας μένει στην αρχική του εκτίμηση ότι η ύφεση θα κινηθεί λίγο παραπάνω από 5%.

Προβλέψεις και συμπεριφορές

Το παιχνίδι της κολοκυθιάς δεν είναι αποδεκτό ούτε από την πραγματική οικονομία, ούτε μπορεί να είναι αποδεκτό από την κοινωνία.
Ποια αναμένεται να είναι η συμπεριφορά των νοικοκυριών (κατανάλωση, υποχρεώσεις κλπ) και των επιχειρήσεων, μετά από μια τέτοια τακτική;
Οδηγεί σε απαξία τις όποιες προβλέψεις και τις όποιες συστάσεις. Οδηγεί σε ακόμα μεγαλύτερη συστολή , άρα σε μείωση κατανάλωσης, σε αθέτηση υποχρεώσεων ακόμα και όταν υπάρχει δυνατότητα, σε απολύσεις, σε κλείσιμο επιχειρήσεων.
Μόνο η αλήθεια και η έντιμη συμπεριφορά μπορεί να βοηθήσει. Είναι η αξιοπιστία (την οποία επικαλείται συνεχώς η κυβέρνηση) η οποία μπορεί να δώσει κουράγιο και να στηρίξει ψύχραιμες συμπεριφορές. Η στάση της κυβέρνηση  έχει μόνο αρνητικά αποτελέσματα. Η αγωνία μεγεθύνεται η αβεβαιότητα πολλαπλασιάζεται.
Το παιχνίδι της κολοκυθιάς με τις προβλέψεις, συνοδεύεται αλλωστε με συντηρητικές πολιτικές. Τα μέτρα στήριξης υπολείπονται των αναγκών στο όνομα της σύνεσης. «Δεν ξέρουμε πόσο μακρύς θα είναι ο δρόμος, άρα κρατάμε δυνάμεις για την συνέχεια» λέει εν ολίγοις η κυβέρνηση.
Αυτή η εκτίμηση όμως δεν εμποδίζει την κυβέρνηση να πάρει καθολικά , συνολικά οριζόντια μέτρα δαπανώντας τα όσα η ίδια θεωρεί ότι αντέχει.
Αφήνοντας κατά μέρος τις σκανδαλώδεις συμπεριφορές οι οποίες θίγουν τον πυρήνα της «υπεύθυνης συμπεριφοράς», βλέπουμε ότι η κυβέρνηση έμπλεξε με την κολοκυθιά και στα μέτρα.
Πόσοι ΚΑΔ θα πάρουν ενίσχυση; Γιατί να μην μπούνε και κάποιοι ακόμα; Πόσοι θα πάρουν το 800αρι ; Να το πάρουν και κάποιοι ακόμα; Πόσοι μακροχρόνια άνεργοι θα πάρουν το 400αρι; Θα το πάρουν 400.000 και γιατί να μην το πάρουν 155.000; Το 600αρι θα το πάρουν οι επιστήμονες απευθείας ή μέσω ΚΕΚ;
Ολ αυτά δημιούργησαν ανασφάλεια και κυρίως δεν έδωσαν σαφές μήνυμα στήριξης. Δεν έστειλαν σαφές μήνυμα αποφασιστικότητας ότι και στην συνέχεια θα ληφθούν ουσιαστικά μέτρα. Το ύψος της ενίσχυσης θα κριθεί από τις πραγματικές δυνατότητες. Και αυτό γίνεται αποδεκτό από την κοινωνία και την οικονομία.
Αυτό που δεν αντέχεται είναι η κολοκυθιά και η αβεβαιότητα.

Αχ αυτές οι Τράπεζες

Έχουμε γράψει στο Omegapress ότι η κυβέρνηση  προσπαθεί να σώσει τις Τράπεζες και πάλι (καλύτερα τους μετόχους των τραπεζών) και αυτό σε βάρος του κράτους και της οικονομίας. Ότι η ΤτΕ επαναφέρει λύσεις από το παρελθόν που έχουν αποτύχει μέσα στα Μνημόνια.
Την ώρα που η κυβέρνηση υπόσχεται δάνεια η  μεγάλη πλειοψηφία των επιχειρήσεων βρίσκει κλειστές τις πόρτες των Τραπεζών. Ναι, πράγματι οι ενήμερες επιχειρήσεις βρίσκουν δανεισμό , αλλά ακόμα και αυτές πρέπει να έχουν …γερές καταθέσεις και ισχυρές εγγυήσεις.
Όμως αυτή την ώρα, δάνεια για κεφάλαιο κίνησης (αντοχής για να ξεπεραστεί το λεγόμενο lockdown) χρειάζονται οι μικρομεσαίοι και οι μεσαίοι, ακόμα και οι μη ενήμεροι. Εφ όσον λέμε ότι το κράτος θα εγγυηθεί και θα κινητοποιήσει πόρους στήριξης, πρέπει να υπάρξουν και τα κεφάλαια κίνησης για αυτή τη δύσκολη περίοδο.
Ετσι θα επιδοτηθεί η επιχειρηματικότητα και η εργασία, αντί να βλέπουμε ημίμετρα που δεν θα φέρουν αποτέλεσμα.
Όλες οι Ενώσεις Μικρομεσαίων και μεσαίων Επιχειρήσεων βλέπουν τον κίνδυνο να κλείσουν 100.000 επιχειρήσεις και να έχουμε 250.000 νέους ανέργους.
Το παιχνίδι της κολοκυθιάς θα γίνει από αναποτελεσματικό, τρομακτικό. Αν δεν αποφασίσουν οι κκ Μητσοτάκης και Σταϊκούρας να το εγκαταλείψουν